[wpseo_breadcrumb]

Uczciwość wobec kontrahentów, to podstawa prawidłowego funkcjonowania w ramach każdego rynku. Zaciągnąłeś dług, spłać zobowiązanie. Przecież takie to proste…

Oczywiście, różne okoliczności mogą wpłynąć na niewypłacalność, przykłady możemy mnożyć w nieskończoność. Doświadczenie pokazuje, że w tej mierze przypadki lekkomyślności czy cynicznego działania mającego na celu oszukanie kontrahenta (często mimo odmiennej oceny samego poszkodowanego) są znikome. Jednak w sytuacji, w której pojawia się problem ze spłatą należności ważne, aby nie chować głowy w piasek i pracować nad problemem.

To tak tytułem wstępu. Gdy sprawa rozliczenia należności jest prowadzona w sposób cywilizowany (przez każdą ze stron) temat wydaje się być dość oczywisty do rozwiązania. Jednak co zrobić gdy już powstanie zadłużenie, a np. wierzyciel skorzysta z quasi firmy windykacyjnej, która mówiąc oględnie „nie przebiera w środkach”?

Działania firm windykacyjnych powinny mieć na celu wypracowanie polubownego rozwiązania w kwestii spłaty zadłużenia. Jeżeli jednak ten idealny schemat zostanie przełamany i firma windykacyjna okaże się firmą quasi windykacyjną, zastanówmy się jakie uprawnienia przysługują dłużnikowi.

Przykład:

Przedstawiciele firmy quasi windykacyjnej w niewybredny sposób kontaktują się z dłużnikiem lub jego osobą najbliższą (np. dzwonią kilka razy dziennie na telefon komórkowy lub stacjonarny, wysyłają częste wiadomości e-mail, SMS).

Komentarz:

Ochrona poszkodowanego może przybrać dwa kierunki:

1) cywilistyczny – pozew do sądu powszechnego o ochronę dóbr osobistych oparty na art. 24 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 r. poz. 1145 ze zmianami – dalej jako „KC”),

2) karny – zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa stalkingu z art. 190a ustawy z dnia z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (teks jedn.: Dz. U. z 2019 r., poz. 1950 ze zmianami – dalej jako „KK”).

Ad 1. Podejmując ochronę cywilno-prawą, poszkodowany może żądać:

  • zaniechania działania zagrażającego jego dobru, chyba że nie jest ono bezprawne,
  • dopełnienia przez sprawcę czynności potrzebnych do usunięcia skutków bezprawnego działania, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie,
  • zadośćuczynienia,
  • zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny,
  • naprawienia szkody na zasadach ogólnych.

W tym przypadku, często skutecznym rozwiązaniem jest wezwanie do zaniechania naruszeń ze wskazaniem możliwych dróg ochrony przez poszkodowanego. Z resztą, pozwoli to wykazać przed sądem chęć polubownego rozwiązania zaistniałego sporu.

W pozwie warto wrócić uwagę na możliwość zabezpieczenia roszczenia, które mogłoby pozwolić na zawieszenie skutków negatywnych działań quasi windykatora na czas prowadzonego procesu sądowego.  

Ad 2. W przypadku, gdy działania quasi windykatora w sposób istotny ingerują w prywatność poszkodowanego warto zwrócić się o pomoc do organów ścigania, kierując zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa.

Istotne będzie przygotowanie wstępnego materiału dowodowego (wydruki korespondencji, wiadomości e-mail, SMS, listy połączeń od operatora telekomunikacyjnego wskazujące na ilość połączeń telefonicznych i ich długość),

Jeżeli działanie quasi windykatora w sposób uporczywy ingeruje w sferę prywatności dłużnika może stanowić naruszenie jego dóbr osobistych. W tym przypadku dobrem chronionym jest związane z ochroną wolności człowieka prawo do życia w poczuciu bezpieczeństwa, tj. wolnego od jakiejkolwiek formy dręczenia, nękania i poczucia zagrożenia. Ochronie podlega zatem wolność psychiczna człowieka, ale także jego prawo do ochrony życia prywatnego i rodzinnego, gdyż sprawca może być karany również za istotne naruszenie prywatności ofiary. Najczęściej jednak istotą tego czynu będzie sytuacja, w której sprawca dokonuje zamachu na psychikę człowieka poprzez naruszenie jego prywatności. W art. 190a § 2 KK dodatkowo ochronie podlegają wizerunek oraz dane osobowe pokrzywdzonego, a w art. 190a § 3 KK także jego życie.

Ważne: Ściganie przestępstwa stalkingu następuje wyłącznie na wniosek pokrzywdzonego.

Trzeba mieć w pamięci słowa R.W. Emersona, szanować swoich wierzycieli, ale jednocześnie, nie wolno godzić się na nadużycia. W przypadku sporu, miejscem jego rozwiązania powinien być niezawisły sąd, w przypadku przestępstwa, ochrony musimy szukać w organach ścigania powołanych do wykrywania przestępstw i ich ścigania.

Osoba odpowiedzialna

SMOTER ŁĘCZYŃSKA-SMOTER

Kancelaria Radców Prawnych i Adwokatów spółka partnerska

Julian Smoter
adwokat/ILM